Muziek en data komen samen bij JADS

Bij JADS verbinden we datawetenschap en de samenleving rechtstreeks met elkaar. Soms betekent dat samenwerken met het bedrijfsleven, soms met de culturele sector. Tijdens het concert A Singer’s Jukebox bij JADS in ’s-Hertogenbosch deelden sopraan Lenneke Ruiten en pianist Thom Janssen het podium met een ongebruikelijke partner: data.

Het concert was tegelijkertijd een live-experiment in groepsaanbevelingen, onder leiding van bachelorstudent Noa Verrijt en haar begeleider, universitair hoofddocent Martijn Willemsen.

De uitdaging was simpel uit te leggen, maar moeilijk op te lossen: hoe doe je geschikte muziekaanbevelingen aan een groep, in plaats van aan één persoon? Martijn: “De meeste aanbevelingssystemen, zoals Spotify of Netflix, zijn ontworpen voor één persoon. Maar wat als je een playlist maakt voor een hele groep met uiteenlopende smaken? Dat is een andere uitdaging. Met dit concert hebben we verschillende strategieën getest: de gemeenschappelijke deler vinden, of ervoor zorgen dat elk individu iets krijgt wat hij of zij leuk vindt.”

Voorafgaand aan het evenement vulden bezoekers een enquête in met Spotify-fragmenten, waarbij ze stukken konden beoordelen en hun luistergewoonten konden delen. Tijdens het concert werden vijf verschillende sets van drie stukken uitgevoerd, elk gebaseerd op een andere aanbevelingsstrategie. Het publiek gaf live feedback via een app en sommige resultaten werden direct op het scherm gepresenteerd.

Het concert werd georganiseerd door de International Vocal Competition (IVC), als onderdeel van hun Song in City-cyclus, waarin ze zangmuziek naar unieke locaties in Den Bosch brengen, zoals de JADS-kapel. IVC stond open voor het idee om een klassiek optreden te combineren met een live data-experiment. Dankzij hun openheid was er ruimte om deze nieuwe methoden uit te proberen op een echt publiek.

Een bachelorproject op het podium

Voor Noa was dit haar afstudeerproject. Twee weken voor het concert was ze nog bezig met het afronden van het onderzoeksontwerp. “In het begin was het hectisch, maar toen de zaal eenmaal vol was, kwam alles echt samen. Ik had sommige van de klassieke stukken nog nooit van begin tot eind beluisterd, dus het was bijzonder om ze in die context te horen. En dan te weten dat het programma deels voortkwam uit mijn project, dat maakte het nog bijzonderder.”

Noa stelde het op prijs dat de professionele musici zo open stonden voor last-minute wijzigingen op basis van het data-experiment: In het begin voelde het een beetje vreemd. Ik wilde de aandacht niet van hen afnemen. Maar het was fijn om te merken hoe flexibel ze waren en hoe mijn project echt kon inspelen op hun uitvoering.

Onderzoek in de stad

Het concert is een voorbeeld van wat JADS zo bijzonder maakt: onderzoek dat in de praktijk wordt getest, gekoppeld aan de stad ‘s-Hertogenbosch. Door de samenwerking met professionele muzikanten kreeg het wetenschappelijke experiment een zichtbaar podium. Martijn: “Groepsaanbevelingen zijn nog grotendeels onontgonnen terrein. Door dit soort evenementen kunnen we theorieën in de praktijk testen, met een echt publiek, en niet alleen met simulaties.”

Volgende stappen

Noa rondt momenteel haar bachelor af en is van plan om door te gaan met de Joint Master in Data Science in Business and Entrepreneurship bij JADS: “Ik vond het erg leuk om de data-kant en de menselijke kant samen te brengen. Dat is iets wat ik graag wil blijven doen.”  Het project staat voor wat JADS wil bieden: een plek waar studenten leren om datawetenschap toe te passen in de praktijk: in het bedrijfsleven, de samenleving of zelfs een concertzaal.